Ustawa o kredycie konsumenckim nakłada na kredytodawców wiele obowiązków, których przy konstruowaniu i prowadzeniu umowy muszą przestrzegać. Uchybienie, któremukolwiek z tych obowiązków spowoduje, że klient będzie mógł skorzystać z rozwiązania, jakim jest sankcja kredytu darmowego! Jest to przepis skutecznie dyscyplinujący pożyczkodawców, gdyż niedotrzymanie obowiązków nałożonych ustawą może pozbawić ich dochodu tj. wszelkich kosztów, które pożyczkobiorca zobowiązany jest pokryć w związku z udostępnieniem mu kapitału np. odsetek, czy prowizji.

Co to sankcja kredytu darmowego?

Definicję oraz wszelkie przesłanki sankcji kredytu darmowego wskazuje art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim, wskazuj on, iż w przypadku naruszenia przez kredytodawcę art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1-8, 10, 11, 14-17, art. 31-33, art. 33a i art. 36a-36c konsument, po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia, zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie. Jeżeli jednak kredytodawca w umowie nie określił zasad i terminów spłaty kredytu, konsument zwraca kredyt w równych ratach, płatnych co miesiąc, od dnia zawarcia umowy.

Sankcja kredytu darmowego – o co chodzi?

Sytuacje uprawniające do złożenia u pożyczkodawcy sankcji kredytu darmowego.

  1. Art. 29 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim wskazuje, że kredyt konsumencki co do zasady powinien być zawarty formie pisemnej, jeżeli przepisy nie przewidują innej szczególnej formy- tak więc, jeżeli twoja umowa nie została zawarta na odległość, zawarłeś ją przy użyciu środków porozumiewania się na odległość, być może jesteś uprawniony do skorzystania z sanki kredytu darmowego.
  2. Sankcja kredytu darmowego – możesz z niej skorzystać, jeżeli w swojej umowie nie znajdziesz elementów takich jak:
  • imię, nazwisko i adres konsumenta oraz imię, nazwisko (nazwę) i adres (siedzibę) kredytodawcy i pośrednika kredytowego;
  • rodzaj kredytu;
  • czas obowiązywania umowy;
  • całkowitą kwotę kredytu;
  • terminy i sposób wypłaty kredytu;
  • stopę oprocentowania kredytu, warunki stosowania tej stopy, a także okresy, warunki i procedury zmiany stopy oprocentowania wraz z podaniem indeksu lub stopy referencyjnej, o ile ma zastosowanie do pierwotnej stopy oprocentowania kredytu; jeżeli umowa o kredyt konsumencki przewiduje różne stopy oprocentowania, informacje te podaje się dla wszystkich stosowanych stóp procentowych w danym okresie obowiązywania umowy;
  • RRSO- rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia;
  • zasady i terminy spłaty kredytu, w szczególności kolejność zaliczania rat kredytu konsumenckiego na poczet należności kredytodawcy, w tym informację o prawie, do otrzymania na wniosek bezpłatnego harmonogramu spłaty w przypadku umowy o kredyt konsumencki zawartej na czas określony ust. 1; jeżeli w ramach kredytu stosuje się różne stopy oprocentowania dla różnych należności kredytodawcy, należy także podać kolejność zaliczania rat kredytu konsumenckiego na poczet różnych należnych sald, dla których stosuje się różne stopy oprocentowania;
  • informację o innych kosztach, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, w szczególności o opłatach, w tym opłatach za prowadzenie jednego lub kilku rachunków, na których są zapisywane zarówno transakcje płatności, jak i wypłaty, łącznie z opłatami za korzystanie ze środków płatniczych zarówno dla transakcji płatności, jak i dla wypłat, prowizjach, marżach oraz kosztach usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, jeżeli są znane kredytodawcy, oraz warunki, na jakich koszty te mogą ulec zmianie;
  • roczną stopę oprocentowania zadłużenia przeterminowanego, warunki jej zmiany oraz ewentualne inne opłaty z tytułu zaległości w spłacie kredytu;
  • sposób zabezpieczenia i ubezpieczenia spłaty kredytu, jeżeli umowa je przewiduje;
  • termin, sposób i skutki odstąpienia konsumenta od umowy, obowiązek zwrotu przez konsumenta udostępnionego przez kredytodawcę kredytu oraz odsetek zgodnie z rozdziałem 5, a także kwotę odsetek należnych w stosunku dziennym;
  • prawo konsumenta do spłaty kredytu przed terminem oraz procedurę spłaty kredytu przed terminem;
  • informację o prawie kredytodawcy do otrzymania prowizji za spłatę kredytu przed terminem i o sposobie jej ustalania, o ile takie prawo zastrzeżono w umowie.

3. W odniesieniu do umów o kredy w rachunku rozliczeniowo- oszczędnościowym, jeżeli umowa nie wskazuję dodatkowych elementów takich jak: limit kredytu; całkowity koszt kredytu; informację o możliwości żądania w dowolnym momencie spłaty pełnej kwoty kredytu przez konsumenta; informację o opłatach stosowanych od chwili zawarcia umowy oraz warunkach ich zmiany- wtedy będziesz uprawniony do skorzystania z sankcji kredytu darmowego.

4. Jeżeli całkowite maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu konsumenckiego przekraczają ich maksymalną wysokość obliczoną według wzoru z art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim.

5. Jeśli w umowie o kredyt konsumencki (w tym pożyczkę) zastrzeżono opłaty z tytułu zaległości w spłacie kredytu oraz odsetki za opóźnienie naliczone konsumentowi przekraczają kwotę odpowiadającą kwocie odsetek maksymalnych za opóźnienie, o których mowa w kodeksie cywilnym.

6. I na koniec, kiedy kredytodawca udziela ci kolejnego kredytu w terminie 120 dni od wypłaty pierwszego, a w dalszym ciągu zalegasz ze spłatą poprzedniego, jesteś uprawniony do skorzystania z sankcji kredytu darmowego!

Sankcja kredytu darmowego – jak z niej skorzystać?

Z sankcji kredytu darmowego może skorzystać w terminie roku od dnia wykonania umowy poprzez złożenie oświadczenia u swojego kredytodawcy. Termin wskazany w ustawie pozwala więc, po całkowitej spłacie kredytu, w ciągu roku ubiegać się o zwrot kosztów związanych z wykonaniem umowy zawartej z uchybieniem przepisom prawa.

Jeżeli pożyczkodawca Twój wniosek uwzględni, będziesz zobowiązany spłacić jedynie kwotę udostępnionego Tobie w ramach umowy kapitału w terminach wskazanych w umowie, a jeżeli umowa terminów nie wskazuje, kredyt zwraca się w równych ratach, płatnych co miesiąc, od dnia zawarcia umowy.

Jeżeli przez zwłokę w spłacie zobowiązania Twój pożyczkodawca skierował sprawę na drogę sądową, oświadczenie o skorzystaniu sankcji kredytu darmowego można podnosić również w procesie.

Ustawa o kredycie konsumenckim uposaża kredytobiorcę, jako tę słabszą stronę umowy w silną broń, jaką jest właśnie sankcja kredytu darmowego. Sankcja kredytu darmowego ta z jednej strony jest motywacją dla pożyczkodawców do zachowań rynkowych i niewykorzystywania swojego silnego położenia, a z drugiej pozwala konsumentowi skutecznie bronić się przed nieuczciwymi praktykami.